Styl boho – rattan, wiklina i naturalne włókna vintage

Słowo pochodzi od francuskiego „bohème” – tak w XIX wieku nazywano Romów, których uważano za przybyszów z Czech, a później artystów żyjących poza konwenansem. W tym drugim znaczeniu spopularyzował je Henri Murger w „Scenach z życia cyganerii” z lat 40. XIX wieku, a Puccini – w operze „Cyganeria” (1896). W polszczyźnie to samo znaczenie ma słowo „bohema”.

W XX wieku artystyczny, nieskrępowany styl życia odżył w kontrkulturze lat 60. Za ikonę tej estetyki uchodzi zdjęcie Talithy Getty w Marrakeszu z 1969 roku. Samo określenie „boho-chic” jest jednak nowe: pojawiło się w modzie w 2002 roku, a szczyt popularności osiągnęło kilka lat później. Wnętrza boho to więc dzisiejsza interpretacja – zbudowana z przedmiotów, które mają bardzo konkretną historię.

Wiklina to nie materiał, tylko technika plecenia. Można ją wykonać z wierzby, rattanu, trzciny, bambusa, a nawet ze skręconego papieru na drucie – takie meble, nazywane Lloyd Loom, Marshall B. Lloyd opatentował w 1917 roku. Rattan pochodzi z pnących palm, rosnących głównie w Azji Południowo-Wschodniej, i jest wyjątkowo giętki i wytrzymały. Plecione meble były popularne już w epoce wiktoriańskiej, bo uchodziły za higieniczniejsze od tapicerowanych.

Po II wojnie światowej rattan wszedł do świata designu. W 1950 roku Franco Albini zaprojektował z Gino Colombinim fotel Margherita – rzeźbiarską formę z trzciny malakka, wykonaną przez firmę Vittorio Bonacina z Lurago d’Erba, dziś w zbiorach Montreal Museum of Fine Arts. Albini, mediolański racjonalista, sięgał po tanie, naturalne materiały w czasach powojennych niedoborów, a jego projekty pokazały, że rattan może być materiałem nowoczesnym. W Polsce tradycja wikliniarska ma swoje centrum w Rudniku nad Sanem, nazywanym polską stolicą wikliny.

Najbardziej rozpoznawalnym meblem boho jest fotel pawi z wysokim, wachlarzowatym oparciem. Jego historia jest mniej romantyczna, niż sugeruje forma: na początku XX wieku wyplatali go więźniowie w warsztatach więzienia Bilibid w Manili, w czasach amerykańskiej administracji Filipin, a w 1915 roku pokazano go na wystawie światowej w San Francisco. W latach 60. i 70. fotel stał się ikoną kultury: na słynnym zdjęciu z 1967 roku siedzi w nim Huey P. Newton, pojawił się w serialu „Rodzina Addamsów” i na okładkach płyt.

Lata 70. przyniosły też renesans makramy – starej techniki węzełkowej, znanej w Europie od XVII wieku – w postaci dekoracji ściennych i wiszących kwietników. Makrama wyszła z mody na początku lat 80. i wróciła pod koniec drugiej dekady XXI wieku.

Dobre wnętrze boho nie jest przypadkowym zbiorem dekoracji. Opiera się na kilku mocnych przedmiotach z naturalnych materiałów – fotelu z rattanu, wiklinowym stoliku, bambusowej półce – zestawionych z tkaninami, ceramiką i roślinami. Meble z epoki mają tu przewagę nad nowymi: gęstszy splot, grubszy rattan i patynę, której nie da się podrobić.

Przy meblach plecionych zwróć uwagę na stan splotu i łączeń ramy – drobne pęknięcia pojedynczych pasm można naprawić, a regularna, lekko wilgotna pielęgnacja chroni rattan przed przesuszeniem. Materiał, stan i ewentualną renowację opisujemy przy każdym przedmiocie.